THANH HIỆP : Tưởng niệm 100 ngày mất của cố GS-TS Trần Văn Khê tại Pháp: Nguyện tiếp nối con đường thầy Khê đã đi

06/10/2015 22:16

Họ – những học trò tâm phúc của GS-TS Trần Văn Khê – mơ ước thực hiện di nguyện của thầy, xây dựng trung tâm âm nhạc dân tộc Việt tại châu Âu

Nhạc viện Taverny phía Bắc thủ đô Paris chiều 3-10 khác với mọi ngày khi dòng người kéo về không phải để nghe hòa nhạc như thường lệ mà tham dự một chương trình đặc biệt: Lễ tưởng niệm 100 ngày mất của cố GS-TS Trần Văn Khê. Cùng thời điểm này, một ngôi chùa ở miền Nam nước Pháp đã làm lễ cầu siêu và một nhà thờ ở phía Bắc Paris đã làm lễ siêu thoát cho ông.

Tiếng đàn tranh của cô bé Quỳnh Vy 5 tuổi đến từ Na Uy với bài “Tam pháp nhập môn” đã mở màn chương trình lễ trong niềm xúc động của khán thính giả. “Lễ tưởng niệm của thầy Khê không có đọc kinh cầu nguyện của tôn giáo nào, cũng không có khói hương, thay vào đó là nhạc lễ miền Trung, miền Nam Việt Nam được ngân vang như chính nguồn thương yêu vô bờ của chúng tôi kính dâng lên thầy để báo đáp công ơn”, GS – nhạc sĩ Phương Oanh, Giám đốc Trường Âm nhạc dân tộc Phượng Ca tại Paris – Pháp, xúc động nói.

GS - nhạc sĩ Phương Oanh và ban nhạc truyền thống Trường Âm nhạc dân tộc Phượng Ca tại Pháp biểu diễn trong lễ tưởng niệm GS-TS Trần Văn Khê
GS – nhạc sĩ Phương Oanh và ban nhạc truyền thống Trường Âm nhạc dân tộc Phượng Ca tại Pháp biểu diễn trong lễ tưởng niệm GS-TS Trần Văn Khê

Mọi người tham dự lễ tưởng niệm đều xúc động và dường như trong những cái bắt tay, ôm choàng lấy nhau vì lâu ngày gặp lại, đã có sự tiếc nuối bởi họ đều không được gặp GS-TS Trần Văn Khê lần cuối khi ông lâm trọng bệnh.

Từ Bỉ sang Pháp để lái ô tô đón đưa các học trò của thầy Khê đến từ nhiều quốc gia khác nhau ở châu Âu, chị Đoàn Vinh – trước đây làm việc tại Hội Chữ thập đỏ Bỉ, nay đã về hưu. Chị cho biết qua sự kết nối của GS – nhạc sĩ Phương Oanh, chị đã gặp thầy Khê, thọ giáo thầy không chỉ về kiến thức âm nhạc, văn hóa mà còn về nhân cách sống.

Chị Đoàn Vinh xúc động kể: “Tinh thần yêu dân tộc, tự hào về truyền thống âm nhạc nước nhà ở thầy Khê rất lớn. Khi hay tin thầy bệnh, chúng tôi mỗi ngày đều liên lạc hỏi thăm nhau, mỗi học trò của thầy ở nhiều quốc gia khác nhau đã truyền đến nhau những lời động viên, rằng thầy sẽ mau chóng khỏe lại. Rồi thầy ra đi mãi mãi, trong khi chúng tôi vẫn chưa thể lĩnh hội hết tất cả những bài học từ thầy”.

Nhân cách lớn từ GS-TS Trần Văn Khê mà GS – nhạc sĩ Phương Oanh đã học, đó là vượt qua tất cả khó nhọc trên xứ người để bảo vệ thành công luận án đưa đàn tranh vào Nhạc viện Pháp và được chính phủ Pháp phong hàm giáo sư. Bà nhớ mãi lời thầy Khê dạy: “Con có được người Pháp công nhận thì con mới đường đường, chính chính thực hiện ước mơ gầy dựng một trường dạy âm nhạc dân tộc mình trên xứ người” – lời GS-TS Trần Văn Khê dạy cho đến bây giờ GS – nhạc sĩ Phương Oanh vẫn nhớ rõ. Bà trở thành 1 trong 7 vị nghệ nhân âm nhạc dân tộc các nước được chính phủ Pháp phong hàm giáo sư từ tháng 6-1996. Bà nghiên cứu âm nhạc dân tộc, soạn thảo giáo trình giảng dạy đờn tranh bằng ngôn ngữ Pháp.  Sau GS – nhạc sĩ Phương Oanh, cô giáo Hồ Thụy Trang cũng đã được nhận bằng giáo sư quốc gia Pháp, thành lập nhóm Tiếng tơ đồng biểu diễn giao lưu văn hóa không chỉ với âm nhạc dân tộc Việt, mà vươn xa hơn với nhiều loại hình âm nhạc truyền thống của các nước. Tiết mục giao lưu giữa đàn tranh Việt Nam do Hồ Thụy Trang hòa tấu với tiếng đàn Kayagum của nữ nghệ sĩ Kwon Hye Kyoung đã làm khán phòng tràn ngập niềm xúc động.

Từ Hà Nội bay về Paris đúng ngày 1-10, sau khi tham dự các kỳ họp về chuyên môn về việc thực hiện hồ sơ trình tổ chức UNESCO xét duyệt nghệ thuật hát then của Việt Nam được công nhận di sản văn hóa đại diện nhân loại, GS-TS Trần Quang Hải, con trai của GS-TS Trần Văn Khê, đã có mặt và làm chủ lễ chương trình tưởng niệm được tổ chức long trọng tại Nhạc viện Taverny.

Nghệ sĩ đàn tranh  TS Nguyễn Thị Hải Phượng mang cây đàn tranh mà GS – nhạc sĩ Nguyễn Vĩnh Bảo vừa đóng sang, đã hòa quyện với tiếng đàn tranh của GS – nhạc sĩ Phương Oanh, cùng các ngón đàn của: Hồ Thụy Trang, Ngọc Dung, Vân Anh, Phi Thuyền, Nguyệt Ánh, Văn Trực… như rót thêm đầy niềm tri ân, lòng biết ơn đối với người khai sáng hướng đi chung cho họ: Dùng âm nhạc dân tộc kết nối tình đoàn kết, hướng về cội nguồn của bất cứ nơi nào có người Việt sinh sống.

Những yêu thương mà GS-TS Trần Văn Khê để lại cho đời còn là vòng tay lớn kết nối những tâm hồn đồng điệu. Chị Elise – giáo viên dạy sáo tây Nhạc viện Antony phía Nam Paris – xúc động nói: “Tôi biết giáo sư là một người có tinh thần dân tộc và yêu văn hóa Việt rất lớn. Tôi ngưỡng mộ ông và xúc động khi có mặt trong lễ tưởng niệm này, để cùng với các học trò của ông hòa tấu bài Dạ cổ hoài lang”. Chị Elise đam mê sáo trúc Việt Nam, chị thổi rất có hồn bản nhạc làm nên bài vọng cổ có xuất xứ từ Bạc Liêu, để rồi qua đó tìm hiểu về sự nghiệp âm nhạc của ông Sáu Lầu, hỏi cho tường tận câu chuyện làm nên bản nhạc diệu kỳ mang tên “Dạ cổ hoài lang””.

Hơn 100 học trò được xem là hạt giống quý mà GS – nhạc sĩ Phương Oanh đã đào tạo, họ đã tỏa đi khắp nơi, gieo thêm nhiều ước mơ giữ gìn và phát huy âm nhạc truyền thống dân tộc. Lễ tưởng niệm cũng là lễ họ báo công với thầy, chúc nhau vươn tới giá trị đích thực của việc học, nghiên cứu, truyền thụ âm nhạc dân tộc Việt trên khắp năm châu. Những tâm hồn đồng điệu ở đây đang quyết tâm thực hiện ước mơ xây dựng một trung tâm âm nhạc dân tộc Việt tại châu Âu, ngôi nhà chung của những ai yêu thích âm nhạc và nghệ thuật nước nhà.

Bài và ảnh: Thanh Hiệp

Hình ảnh buổi tưởng niệm 100 ngày GS Trần Văn Khê ở CLB HƯỚNG DƯƠNG và CLB Sân Khấu & Điện Ảnh

Em kinh chào  anh Hải! em là KIM TRƯỜNG-học trò của thầy KHÊ.hôm đám tang THẦY KHÊ và 49 ngày của THẦY cũng như bữa dọn đồ choTHẦY anh đã gặp em.Thưa anh! nhân 100 ngày của thầy.Dù biết anh và một số quốc gia co tổ chức tưởng niệm cho thầy.Còn ở Việt Nam thì ổ dưới quê Vĩnh Kim cũng có làm đám.Nhưng em nghĩ Thầy đã từng sống và làm việc cũng như mất ở Sài Gòn nên em và CLB sân khấu &điện ảnh HƯỚNG DƯƠNG cũng quy tụ một số bạn bè làm 1 buổi lễ tưởng niệm nhỏ cho THẦY.bởi clb HƯỚNG DƯƠNG rất quý trọng thầy và xem thầy như 1 vị hậu TỔ của nghệ thuật.CLB từng qua dự đám tang,đám 49 ngày của thầy.nay họ phát tâm làm đám 100 ngày cho thầy tại Sài gòn.Buổi lễ có sự hiện diện của 
GS-TS-Viện sĩ VIỆN HÀN LÂM VŨ ĐÌNH HUY
Bà Trịnh Thị Phụng-Phó Tổng Thư Ký CLB doanh nghiệp Việt Nam-Campuchia
Ông Xuân Trường -chánh văn phòng UBND tỉnh GIA lai,Hội viên HỘI NHÀ VĂN
Hai ca sĩ Kim Oanh-Kim Phượng.
Sau đó clb đã phát tâm thờ thầy chung với bàn thờ TỔ của nghệ thuật và kính thầy như hậu TỔ
em và CLB dự kiến kết hợp với chị Phụng và một số người sẽ tổ chức 1 chương trình văn nghệ thật lớn để tưởng niệm giỗ đầu của thầy vào năm sau để tưởng niệm thầy
Em kính báo với anh và gửi 1 số hình ảnh về buổi tượng niệm.chúc anh và gia đình mạnh khoẻ,vui vẻ
Hình ảnh buổi tưởng niệm 100 ngày GS Trần Văn Khê ở CLB HƯỚNG DƯƠNG và CLB Sân Khấu & Điện Ảnh do em KIM TRƯỜNG gởi

Photos taken during the concert- homage to Pr. Trần Văn Khê 100 days after his passing at Conservatory of Music, Taverny, October 3rd 2015

Concert hommage au Pr. TRAN VAN KHE – Auditorium Taverny – Le 3 Oct 15 (par M. KHUU) 

Photos taken during the concert- homage to Pr. Trần Văn Khê 100 days after his passing at Conservatory of Music, Taverny, October 3rd 2015

Hình ảnh do ông Khuu chụp nhân dịp buổi hòa nhạc tưởng niẻm GS Trần Văn Khê 100 ngày sau khi GS tạ thế tại âm nhạc viện Taverny, 3 tháng 10, 2015

TVK

Di ảnh Trần Văn Khê, Taverny 3 tháng 10 2015, Tưởng niệm 100 ngày

TQH 3 OCT 2015

Trần Quang Hải phát biểu về thăn thế sự nghiệp gs trần văn khê

tqh nguyet anh 2

Trần Quang Hải & Nguyệt Ánh

nguyệt ánh

Nguyệt Ánh

hải phượng , hồ thụy trang & phượng ca

Hải Phượng, Hồ Thụy Trang, Phượng Ca

phương ca

Phượng Ca